මජ්ඣිම නිකාය

මූල පණ්ණාසකෝ

1.1.8. සල්‌ලේඛ සුත්‌තං

1.1.8. නිකෙලෙස් ජීවිතයක් ගැන වදාළ දෙසුම

චිත්තුප්පාදම්පි ඛෝ අහං, චුන්ද, කුසලේසු ධම්මේසු බහුකාරං වදාමි, කෝ පන වාදෝ කායේන වාචාය අනුවිධීයනාසු! 

පින්වත් චුන්ද, කුසල් දහම් වඩන්න සිතක් ඇති කරගැනීම පවා ගොඩාක් උපකාර වෙනවා කියලයි මං කියන්නෙ. ඉතිං එහෙම නම් කයින්, වචනයෙන් කුසල් සිද්ධ කිරීමෙන් වෙන යහපත ගැන කතා කරන්න දෙයක් තියෙනවා ද?

තස්මාතිහ, චුන්ද, පරේ විහිංසකා භවිස්සන්ති, මයමෙත්ථ අවිහිංසකා භවිස්සාමාති චිත්තං උප්පාදේතබ්බං. පරේ පාණාතිපාතී භවිස්සන්ති, මයමෙත්ථ පාණාතිපාතා පටිවිරතා භවිස්සාමාති චිත්තං උප්පාදේතබ්බං. ....(පෙ).... පරේ සන්දිට්ඨිපරාමාසී ආධානග්ගාහී දුප්පටිනිස්සග්ගී භවිස්සන්ති, මයමෙත්ථ අසන්දිට්ඨිපරාමාසී අනාධානග්ගාහී සුප්පටිනිස්සග්ගී භවිස්සාමාති චිත්තං උප්පාදේතබ්බං. 

පින්වත් චුන්ද, අන්න ඒ නිසා ‘අනිත් උදවිය සතුන්ට හිංසා කරන්න පුළුවනි. ඒ වුනාට අපි නම් සත්ව හිංසාවෙන් තොර වෙලා ඉන්නවා’ කියල සිතක් උපදවා ගන්න ඕන. ‘අනිත් උදවිය ප්‍රාණඝාත කරන්න පුළුවනි, ඒ වුනාට අපි නම් ප්‍රාණඝාතයෙන් වැළකී ඉන්නවා’ කියල සිතක් උපදවා ගන්න ඕන ....(පෙ).... ‘අනිත් උදවිය වැරදි දෘෂ්ටි වලට බැඳිල අත්හැරගන්න බැරිව ඉන්න පුළුවනි. ඒ වුනාට අපි නම් වැරදි දෘෂ්ටි වලට බැඳෙන්නෙ නැතිව ඕන ම මොහොතක දෘෂ්ටීන් අත්හරින්න පුළුවන් විදිහට ඉන්නවා’ කියල සිතක් උපදවා ගන්න ඕන.

සෙය්‍යථාපි, චුන්ද, විසමෝ මග්ගෝ තස්සාස්ස අඤ්ඤෝ සමෝ මග්ගෝ පරික්කමනාය. සෙය්‍යථාපි පන, චුන්ද, විසමං තිත්ථං තස්සාස්ස අඤ්ඤං සමං තිත්ථං පරික්කමනාය. 

පින්වත් චුන්ද, ඒක මෙන්න මේ වගේ දෙයක්. භයානක මාර්ගයක් තියෙනවා කියල හිතමු. නමුත් ඒ මාර්ගය අත්හැර යන්න පුළුවන් වෙන යහපත් මාර්ගයකුත් තියෙනවා. ඒ වගේ ම පින්වත් චුන්ද, භයානක තොටුපොලක් තියෙනවා කියල හිතමු. ඒ තොටුපොල මගහැරල යන්න වෙන හොඳ තොටුපොලකුත් තියෙනවා වගෙයි.

ඒවමේව ඛෝ, චුන්ද, විහිංසකස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අවිහිංසා හෝති පරික්කමනාය, පාණාතිපාතිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස පාණාතිපාතා වේරමණී හෝති පරික්කමනාය, අදින්නාදායිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අදින්නාදානා වේරමණී හෝති පරික්කමනාය, අබ්‍රහ්මචාරිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අබ්‍රහ්මචරියා වේරමණී හෝති පරික්කමනාය, මුසාවාදිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස මුසාවාදා වේරමණී හෝති පරික්කමනාය, පිසුණවාචස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස පිසුණා වාචා වේරමණී හෝති පරික්කමනාය, ඵරුසවාචස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස ඵරුසා වාචා වේරමණී හෝති පරික්කමනාය, සම්ඵප්පලාපිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්ඵප්පලාපා වේරමණී හෝති පරික්කමනාය, අභිජ්ඣාලුස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අනභිජ්ඣා හෝති පරික්කමනාය, බ්‍යාපන්නචිත්තස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අබ්‍යාපාදෝ හෝති පරික්කමනාය, 

පින්වත් චුන්ද, ඔන්න ඔය විදිහට ම යි සතුන්ට හිංසා කරන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි අවිහිංසාව තියෙන්නෙ.  ප්‍රාණඝාත කරන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි ප්‍රාණඝාතයෙන් වැළකීම තියෙන්නෙ. සොරකම් කරන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි, සොරකමින් වැළකීම තියෙන්නෙ. අබ්‍රහ්මචාරී කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි බඹසර ජීවිතය තියෙන්නෙ. බොරු කියන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි බොරු කීමෙන් වැළකීම තියෙන්නෙ. කේළාම් කියන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි කේළමෙන් වැළකීම තියෙන්නෙ. පරුෂ වචන කියන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි පරුෂ වචන කීමෙන් වැළකීම තියෙන්නෙ. වැඩකට නැති කතා කියන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි හිස් වචනයෙන් වැළකීම තියෙන්නෙ. අන්සතු දෙයට ලෝභ කරන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි ලෝභ නැතිකම තියෙන්නෙ. තරහ සිත් තියෙන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි තරහ සිත් නැති බව තියෙන්නෙ.

මිච්ඡාදිට්ඨිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්මාදිට්ඨි හෝති පරික්කමනාය, මිච්ඡාසංකප්පස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්මාසංකප්පෝ හෝති පරික්කමනාය, මිච්ඡාවාචස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්මාවාචා හෝති පරික්කමනාය, මිච්ඡාකම්මන්තස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්මාකම්මන්තෝ හෝති පරික්කමනාය, මිච්ඡාආජීවස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්මාආජීවෝ හෝති පරික්කමනාය, මිච්ඡාවායාමස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්මාවායාමෝ හෝති පරික්කමනාය, මිච්ඡාසතිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්මාසති හෝති පරික්කමනාය, මිච්ඡාසමාධිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්මාසමාධි හෝති පරික්කමනාය, මිච්ඡාඤාණිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්මාඤාණං හෝති පරික්කමනාය, මිච්ඡාවිමුත්තිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්මාවිමුත්ති හෝති පරික්කමනාය. 

මිථ්‍යා දෘෂ්ටිය තියෙන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි සම්මා දිට්ඨිය තියෙන්නෙ. මිථ්‍යා සංකල්ප තියෙන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි සම්මා සංකල්ප තියෙන්නෙ. මිථ්‍යා වචන තියෙන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි සම්මා වචන තියෙන්නෙ. මිථ්‍යා කටයුතු තියෙන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි සම්මා කටයුතු තියෙන්නෙ. මිථ්‍යා ආජීවය තියෙන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි සම්මා ආජීවය තියෙන්නෙ. මිථ්‍යා වීරිය තියෙන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි සම්මා වායාම තියෙන්නෙ. මිථ්‍යා සිහිය තියෙන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි සම්මා සතිය තියෙන්නෙ. මිථ්‍යා සමාධිය තියෙන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි සම්මා සමාධිය තියෙන්නෙ. මිථ්‍යා ඤාණය තියෙන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි සම්මා ඤාණය තියෙන්නෙ. මිථ්‍යා විමුක්ති තියෙන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි සම්මා විමුක්ති තියෙන්නෙ.

ථීනමිද්ධපරියුට්ඨිතස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස විගතථිනමිද්ධතා හෝති පරික්කමනාය, උද්ධතස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අනුද්ධච්චං හෝති පරික්කමනාය, විචිකිච්ඡිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස තිණ්ණවිචිකිච්ඡතා හෝති පරික්කමනාය, කෝධනස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අක්කෝධෝ හෝති පරික්කමනාය, උපනාහිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අනුපනාහෝ හෝති පරික්කමනාය, මක්ඛිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අමක්ඛෝ හෝති පරික්කමනාය, පළාසිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අපළාසෝ හෝති පරික්කමනාය, ඉස්සුකිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අනිස්සුකිතා හෝති පරික්කමනාය, මච්ඡරිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අමච්ඡරියං හෝති පරික්කමනාය, සඨස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අසාඨෙය්‍යං හෝති පරික්කමනාය, මායාවිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අමායා හෝති පරික්කමනාය, ථද්ධස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අත්ථද්ධියං හෝති පරික්කමනාය, අතිමානිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අනතිමානෝ හෝති පරික්කමනාය, දුබ්බචස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සෝවචස්සතා හෝති පරික්කමනාය, පාපමිත්තස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස කල්‍යාණමිත්තතා හෝති පරික්කමනාය, පමත්තස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අප්පමාදෝ හෝති පරික්කමනාය, අස්සද්ධස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සද්ධා හෝති පරික්කමනාය, අහිරිකස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස හිරී හෝති පරික්කමනාය, අනොත්තාපිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස ඔත්තප්පං හෝති පරික්කමනාය, අප්පස්සුතස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස බාහුසච්චං හෝති පරික්කමනාය, කුසීතස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස වීරියාරම්භෝ හෝති පරික්කමනාය, මුට්ඨස්සතිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස උපට්ඨිතස්සතිතා හෝති පරික්කමනාය, දුප්පඤ්ඤස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස පඤ්ඤාසම්පදා හෝති පරික්කමනාය, සන්දිට්ඨිපරාමාසි-ආධානග්ගාහි දුප්පටිනිස්සග්ගිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අසන්දිට්ඨිපරාමාසි-අනාධානග්ගාහි සුප්පටිනිස්සග්ගිතා හෝති පරික්කමනාය. 

නිදිමතින් හා අලසකමින් දුක් විඳින කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි නිදිමත හා අලස බව නැතිකම තියෙන්නෙ. ආඩම්බරකාරකම තියෙන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි ආඩම්බර නැතිකම තියෙන්නෙ. සැකය තියෙන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි සැකයෙන් එතෙර වීම තියෙන්නෙ. ක්‍රෝධ කරන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි ක්‍රෝධ නැති බව තියෙන්නෙ. වෛර බැඳගන්න කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි බද්ධ වෛර නැතිකම තියෙන්නෙ. ගුණමකු කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි ගුණමකු රහිත බව තියෙන්නෙ. එකට එක කරන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි එකටෙක නොකිරීම තියෙන්නෙ. ඉරිසියා කරන කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි ඉරිසියා නැති බව තියෙන්නෙ. මසුරු කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි මසුරු නැති බව තියෙන්නෙ. කපටි කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි කපටි නැති බව තියෙන්නෙ. ගුණවතුන් ලෙස පෙනී සිටින කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි මායා නැති බව තියෙන්නෙ. සාධාරණ කරුණු ඉදිරියේ නොනැමෙන කෙනාට එයින් මගහැරල යන්නයි සාධාරණ කරුණු ඉදිරියේ අවනත වීම තියෙන්නෙ. මාන්නක්කාර කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි නිහතමානීකම තියෙන්නෙ. අකීකරු කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි කීකරුකම තියෙන්නෙ. පවිටු මිතුරන් ඉන්න කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි කල්‍යාණ මිත්‍ර ආශ්‍රය තියෙන්නෙ. ප්‍රමාදී කෙනාට එයින් මගහැරල යන්නයි අප්‍රමාදීකම තියෙන්නෙ.

ශ්‍රද්ධාව නැති කෙනාට එයින් මගහැරල යන්නයි ශ්‍රද්ධාව තියෙන්නෙ.  පව් කරන්න ලැජ්ජා නැති කෙනාට එයින් මගහැරල යන්නයි පවට ලැජ්ජා ඇති බව තියෙන්නෙ. පව් කරන්න බය නැති කෙනාට එයින් මගහැරල යන්නයි පවට බය ඇති බව තියෙන්නෙ. අල්ප දහම් දැනුම ඇති කෙනාට එයින් මගහැරල යන්නයි බොහෝ සේ අසන ලද දහම් දැනුම තියෙන්නෙ. කම්මැලි කෙනාට එයින් මගහැරල යන්නයි පටන් ගත්ත වීරිය තියෙන්නෙ. සිහිමුලා වූ කෙනාට එයින් මගහැරල යන්නයි සිහිය පිහිටුවා ගැනීම තියෙන්නෙ. ප්‍රඥාව නැති කෙනාට එයින් මගහැරල යන්නයි ප්‍රඥාසම්පත්තිය තියෙන්නෙ. වැඩකට නැති දෘෂ්ටි වලට බැඳිල අත්හැරගන්න බැරුව ඉන්න කෙනෙකුට එයින් මගහැරල යන්නයි දෘෂ්ටි වලට නොබැඳීමත්, පහසුවෙන් අත්හැරීමත් තියෙන්නෙ.

සෙය්‍යථාපි, චුන්ද, යේ කේචි අකුසලා ධම්මා සබ්බේ තේ අධෝභාවංගමනීයා, යේ කේචි කුසලා ධම්මා සබ්බේ තේ උපරිභාවංගමනීයා. 

පින්වත් චුන්ද, ඒක හරියට මෙන්න මේ වගේ දෙයක්. යම් තාක් අකුසල් තියෙනවා නම්, ඒ අකුසල් ඔක්කොම තියෙන්නෙ කෙනෙක්ව පහළට ඇදල දාන්නයි. නමුත් යම්තාක් කුසල් දහම් තියෙනවා නම්, ඒ කුසල් දහම් ඔක්කොම තියෙන්නෙ කෙනෙක්ව ශ්‍රේෂ්ඨත්වයට පත් කරවන්නටයි.

ඒවමේව ඛෝ, චුන්ද, විහිංසකස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අවිහිංසා හෝති උපරිභාවාය පාණාතිපාතිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස පාණාතිපාතා වේරමණී හෝති උපරිභාවාය අදින්නාදායිස්ස ....(පෙ).... සන්දිට්ඨිපරාමාසි-ආධානග්ගාහිදුප්පටිනිස්සග්ගිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අසන්දිට්ඨිපරාමාසි-අනාධානග්ගාහිසුප්පටිනිස්සග්ගිතා හෝති උපරිභාවාය. 

පින්වත් චුන්ද, ඔන්න ඔය විදිහ ම යි, සතුන්ට හිංසා කරන කෙනෙකුට ශ්‍රේෂ්ඨත්වය ලබා දෙන්නයි අහිංසාව තියෙන්නෙ. ප්‍රාණඝාතය කරන කෙනෙකුට ශ්‍රේෂ්ඨත්වය ලබා දෙන්නයි ප්‍රාණඝාතයෙන් වැළකීම තියෙන්නෙ ....(පෙ).... දෘෂ්ටි වලට බැඳිල අත්හැරගන්න බැරුව ඉන්න කෙනෙකුට ශ්‍රේෂ්ඨත්වය ලබා දෙන්නයි වැඩකට නැති දෘෂ්ටි වලට බැඳෙන්නෙ නැතිව, ඒවා අත්හැරීම තියෙන්නෙ.

සෝ වත, චුන්ද, අත්තනා පලිපපලිපන්නෝ පරං පලිපපලිපන්නං උද්ධරිස්සතීති නේතං ඨානං විජ්ජති. සෝ වත, චුන්ද, අත්තනා අපලිපපලිපන්නෝ පරං පලිපපලිපන්නං උද්ධරිස්සතීති ඨානමේතං විජ්ජති. සෝ වත, චුන්ද, අත්තනා අදන්තෝ අවිනීතෝ අපරිනිබ්බුතෝ පරං දමෙස්සති විනෙස්සති පරිනිබ්බාපෙස්සතීත නේතං ඨානං විජ්ජති. සෝ වත, චුන්ද, අත්තනා දන්තෝ විනීතෝ පරිනිබ්බුතෝ පරං දමෙස්සති විනෙස්සති පරිනිබ්බාපෙස්සතීති ඨානමේතං විජ්ජති. 

පින්වත් චුන්ද, ඇත්තෙන් ම තමන් මඩේ එරිල සිටිද්දි, මඩේ එරිල ඉන්න තවත් කෙනෙක්ව තමන් විසින් ගොඩගන්නවා කියන එක සිද්ධ වෙන්ට පුළුවන් දෙයක් නම් නොවෙයි. ඒ වගේ ම පින්වත් චුන්ද, තමන් මඩේ එරිල හිටියේ නැත්නම් මඩේ එරුණු අනිත් උදවියව ගොඩට ගන්න පුළුවන් යන කරුණ සිදුවිය හැකි දෙයක්. පින්වත් චුන්ද, ඇත්තෙන් ම තමන් දමනය නොවී, තමන් නොහික්මී, තමන් නොපිරිනිවී, අනිත් උදවිය දමනය කරනවා ය, හික්මවනවා ය, පිරිනිවන්පාන්නට සළස්වනවා ය යන කරුණ සිද්ධ වෙන්න පුළුවන් දෙයක් නොවෙයි. ඒ වගේ ම පින්වත් චුන්ද, තමන් දමනය වෙලා, තමන් හික්මිලා, තමන් පිරිනිවීමට පත්වෙලා, අනිත් උදවිය දමනය කරනවා ය, හික්මවනවා ය, පිරිනිවන්පාන්න සළස්වනවා ය යන කරුණ සිද්ධ වෙන දෙයක්.

ඒවමේව ඛෝ, චුන්ද, විහිංසකස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අවිහිංසා හෝති පරිනිබ්බානාය, පාණාතිපාතිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස පාණාතිපාතා වේරමණී හෝති පරිනිබ්බානාය. අදින්නාදායිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අදින්නාදානා වේරමණී හෝති පරිනිබ්බානාය. අබ්‍රහ්මචාරිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අබ්‍රහ්මචරියා වේරමණී හෝති පරිනිබ්බානාය. මුසාවාදිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස මුසාවාදා වේරමණී හෝති පරිනිබ්බානාය. පිසුණවාචස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස පිසුණා වාචා වේරමණී හෝති පරිනිබ්බානාය. ඵරුසවාචස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස ඵරුසා වාචා වේරමණී හෝති පරිනිබ්බානාය. සම්ඵප්පලාපිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්ඵප්පලාපා වේරමණී හෝති පරිනිබ්බානාය. අභිජ්ඣාලුස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අනභිජ්ඣා හෝති පරිනිබ්බානාය. බ්‍යාපන්නචිත්තස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අබ්‍යාපාදෝ  හෝති පරිනිබ්බානාය. 

පින්වත් චුන්ද, ඔන්න ඔය වගේ ම යි සතුන්ට හිංසා කරන කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි අහිංසාව තියෙන්නෙ. ප්‍රාණඝාත කරන කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි ප්‍රාණඝාතයෙන් වැළකීම තියෙන්නෙ. සොරකම් කරන කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි  සොරකමින් වැළකීම තියෙන්නෙ. අබ්‍රහ්මචාරී කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි බ්‍රහ්මචාරී ජීවිතය තියෙන්නෙ. බොරු කියන කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි බොරුවෙන් වැළකීම තියෙන්නෙ. කේළාම් කියන කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි කේළමින් වැළකීම තියෙන්නෙ. නපුරු වචන කියන කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි නපුරු වචන කීමෙන් වැළකීම තියෙන්නෙ. වැඩකට නැති බොළඳ කතා කියන කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි හිස් වචන වලින් වෙන්වීම තියෙන්නෙ. අනුන්ගේ දෙයට ලෝභ සිත් ඇතිකර ගන්න කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි ලෝභ නැතිකම තියෙන්නෙ. තරහ සිත් ඇති කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි තරහ සිත් නැති බව තියෙන්නෙ.

මිච්ඡාදිට්ඨිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්මාදිට්ඨි හෝති පරිනිබ්බානාය. මිච්ඡාසංකප්පස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්මාසංකප්පෝ හෝති පරිනිබ්බානාය. මිච්ඡාවාචස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්මාවාචා හෝති පරිනිබ්බානාය. මිච්ඡාකම්මන්තස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්මාකම්මන්තෝ හෝති පරිනිබ්බානාය. මිච්ඡාආජීවස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්මාආජීවෝ හෝති පරිනිබ්බානාය. මිච්ඡාවායාමස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්මාවායාමෝ හෝති පරිනිබ්බානාය. මිච්ඡාසතිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්මාසති හෝති පරිනිබ්බානාය. මිච්ඡාසමාධිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්මාසමාධි හෝති පරිනිබ්බානාය. මිච්ඡාඤාණිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්මාඤාණං හෝති පරිනිබ්බානාය. මිච්ඡාවිමුත්තිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සම්මාවිමුත්ති හෝති පරිනිබ්බානාය. 

මිථ්‍යා දෘෂ්ටි ඇති කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි සම්මා දිට්ඨිය තියෙන්නෙ. මිථ්‍යා සංකල්ප ඇති කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි සම්මා සංකල්ප තියෙන්නෙ. මිථ්‍යා වචන ඇති කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි සම්මා වචන තියෙන්නෙ. මිථ්‍යා කටයුතු ඇති කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි සම්මා කම්මන්ත තියෙන්නෙ. මිථ්‍යා ආජීවය ඇති කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි සම්මා ආජීවය තියෙන්නෙ. මිථ්‍යා වීරිය ඇති කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි සම්මා වායාමය තියෙන්නෙ. මිථ්‍යා සිහිය ඇති කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි සම්මා සතිය තියෙන්නෙ. මිථ්‍යා සමාධිය ඇති කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි සම්මා සමාධිය තියෙන්නෙ. මිථ්‍යා ඤාණ ඇති කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි සම්මා ඤාණ තියෙන්නෙ. මිථ්‍යා විමුක්ති ඇති කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි සම්මා විමුක්ති තියෙන්නෙ.

ථීනමිද්ධපරියුට්ඨිතස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස විගතථිනමිද්ධතා හෝති පරිනිබ්බානාය. උද්ධතස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අනුද්ධච්චං හෝති පරිනිබ්බානාය. විචිකිච්ඡිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස තිණ්ණවිචිකිච්ඡතා හෝති පරිනිබ්බානාය. කෝධනස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අක්කෝධෝ හෝති පරිනිබ්බානාය. උපනාහිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අනුපනාහෝ හෝති පරිනිබ්බානාය. මක්ඛිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අමක්ඛෝ හෝති පරිනිබ්බානාය. පළාසිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අපළාසෝ හෝති පරිනිබ්බානාය. ඉස්සුකිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අනිස්සුකිතා හෝති පරිනිබ්බානාය. මච්ඡරිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අමච්ඡරියං හෝති පරිනිබ්බානාය. සඨස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අසාඨෙය්‍යං හෝති පරිනිබ්බානාය. මායාවිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අමායා හෝති පරිනිබ්බානාය. ථද්ධස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අත්ථද්ධියං හෝති පරිනිබ්බානාය. අතිමානිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අනතිමානෝ හෝති පරිනිබ්බානාය. දුබ්බචස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සෝවචස්සතා හෝති පරිනිබ්බානාය. පාපමිත්තස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස කල්‍යාණමිත්තතා හෝති පරිනිබ්බානාය. පමත්තස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අප්පමාදෝ හෝති පරිනිබ්බානාය. අස්සද්ධස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස සද්ධා හෝති පරිනිබ්බානාය. අහිරිකස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස හිරී හෝති පරිනිබ්බානාය. අනෝත්තාපිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස ඔත්තප්පං හෝති පරිනිබ්බානාය. අප්පස්සුතස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස බාහුසච්චං හෝති පරිනිබ්බානාය. කුසීතස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස වීරියාරම්භෝ හෝති පරිනිබ්බානාය. මුට්ඨස්සතිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස උපට්ඨිතස්සතිතා හෝති පරිනිබ්බානාය. දුප්පඤ්ඤස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස පඤ්ඤාසම්පදා හෝති පරිනිබ්බානාය. සන්දිට්ඨිපරාමාසි-ආධානග්ගාහි දුප්පටිනිස්සග්ගිස්ස පුරිසපුග්ගලස්ස අසන්දිට්ඨිපරාමාසි-අනාධානග්ගාහි සුප්පටිනිස්සග්ගිතා හෝති පරිනිබ්බානාය. 

නිදිමතින් හා අලසකමින් දුක් විඳින කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි නිදිමතින් හා අලස බවින් තොරවීම තියෙන්නෙ. ආඩම්බරකාර කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි ආඩම්බර නැතිබව තියෙන්නෙ. සැක තියෙන කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි සැකයෙන් එතෙරවීම තියෙන්නෙ. ක්‍රෝධ කරන කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි ක්‍රෝධ නැතිබව තියෙන්නෙ. වෛර බඳින කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි බද්ධ වෛර නැතිබව තියෙන්නෙ. ගුණමකු කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි ගුණමකු නැතිබව තියෙන්නෙ. එකට එක කරන කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි එකටෙක නොකිරීම තියෙන්නෙ. ඉරිසියා කරන කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි ඉරිසියා නැති බව තියෙන්නෙ. මසුරු කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි මසුරු නැති බව තියෙන්නෙ. කපටි කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි කපටි නැති බව තියෙන්නෙ. නැති ගුණ පෙන්නා සිටින කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි මායා නැති බව තියෙන්නෙ. සාධාරණ කරුණු ඉදිරියේ එකඟ නොවී දැඩිව ඉන්න කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි සාධාරණ කරුණු ඉදිරියේ අවනත වීම තියෙන්නෙ. මාන්නක්කාර කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි නිහතමානීකම තියෙන්නෙ. අකීකරු කෙනෙකුට පිරිනිවන් පාන්නටයි කීකරුකම තියෙන්නෙ. පවිටු මිතුරන් ගේ ඇසුර තියෙන කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි කල්‍යාණ මිත්‍ර ආශ්‍රය තියෙන්නෙ. ප්‍රමාදී කෙනාට පිරිනිවන්පාන්නටයි අප්‍රමාදය තියෙන්නෙ.

ශ්‍රද්ධාව නැති කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි ශ්‍රද්ධාව තියෙන්නෙ. පව් කරන්න ලැජ්ජා නැති කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි පවට ලැජ්ජා ඇති බව තියෙන්නෙ. පව් කරන්නට බය නැති කෙනාට පිරිනිවන්පාන්නටයි පවට බය ඇති බව තියෙන්නෙ. අල්ප දහම් දැනුම ඇති කෙනාට පිරිනිවන්පාන්නටයි බොහෝ සේ අසන ලද දහම් දැනුම තියෙන්නෙ. කම්මැලි කෙනාට පිරිනිවන්පාන්නටයි පටන් ගත් වීරිය තියෙන්නෙ. සිහිමුලා වූ කෙනාට පිරිනිවන්පාන්නටයි සිහිය පිහිටුවා ගැනීම තියෙන්නෙ. ප්‍රඥාව නැති කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි ප්‍රඥාසම්පත්තිය තියෙන්නෙ. වැඩකට නැති දෘෂ්ටි වලට බැඳිලා, අත්හැර ගන්නට බැරුව ඉන්න කෙනෙකුට පිරිනිවන්පාන්නටයි වැඩකට නැති දෘෂ්ටි වලට නොබැඳීමත්, පහසුවෙන් අත්හැරීමත් තියෙන්නෙ.

ඉති ඛෝ, චුන්ද, දේසිතෝ මයා සල්ලේඛපරියායෝ, දේසිතෝ චිත්තුප්පාදපරියායෝ, දේසිතෝ පරික්කමනපරියායෝ, දේසිතෝ උපරිභාවපරියායෝ, දේසිතෝ පරිනිබ්බානපරියායෝ. යං ඛෝ, චුන්ද, සත්ථාරා කරණීයං සාවකානං හිතේසිනා අනුකම්පකේන අනුකම්පං උපාදාය, කතං වෝ තං මයා. ඒතානි, චුන්ද, රුක්ඛමූලානි, ඒතානි සුඤ්ඤාගාරානි, ඣායථ, චුන්ද, මා පමාදත්ථ, මා පච්ඡාවිප්පටිසාරිනෝ අහුවත්ථ. අයං ඛෝ අම්හාකං අනුසාසනීති. ඉදමවෝච භගවා. අත්තමනෝ ආයස්මා මහාචුන්දෝ භගවතෝ භාසිතං අභිනන්දීති. 

පින්වත් චුන්ද, ඔන්න මං දැන් නිකෙලෙස් ජීවිතය ගැන කියල දුන්නා. උතුම් සිතක් උපදවා ගැනීම ගැනත් කියල දුන්නා. ඒ වගේ ම වැරදි පාර අත්හැරල හරි පාරට වැටෙන හැටිත් කියල දුන්නා. ඒ වගේ ම ශ්‍රේෂ්ඨත්වයට පත්වෙන හැටිත් කියල දුන්නා. ඒ වගේ ම පිරිනිවන්පාන්නට ඕන කරන දේත් කියල දුන්නා.

පින්වත් චුන්ද, ශ්‍රාවකයින්ට ආදරේ ඇති, ශ්‍රාවකයන් ගැන අනුකම්පා ඇති ශාස්තෘන් වහන්සේ නමක් අනුකම්පාවෙන් යමක් කළ යුතු නම්, අන්න ඒ දෙය මං ඔබට කරල තියෙනවා. පින්වත් චුන්ද, ඔය තියෙන්නෙ ගස් සෙවණ. ඔය තියෙන්නෙ පාළු තැන්, පින්වත් චුන්ද, දැන් ඉතින් භාවනා කරන්න. ප්‍රමාද වෙන්න එපා. දැන් ප්‍රමාද වෙලා අන්තිමේ දී පසුතැවෙන්න එපා. මට ඔබ වෙනුවෙන් අනුශාසනා කරන්න තියෙන්නෙ ඔච්චරයි.” 

ශාස්තෘන් වහන්සේ මේ අසිරිමත් දෙසුම වදාළා. ආයුෂ්මත් මහා චුන්දයන් වහන්සේ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වදාළ මේ දෙසුම ගැන සතුටු වුනා. සාදු නාද නංවමින් ඉතා සතුටින් පිළිගත්තා.

චතුත්තාලීසපදා වුත්තා සන්ධයෝ පඤ්ච දේසිතා 
සුත්තන්තෝ සල්ලේඛෝ නාම ගම්භීරෝ සාගරූපමෝති. 

“හතළිස් හතර ආකාරයකින් දහම් පද වදාරණ ලදී. ඒ දහම් පද කරුණු පහකට ගොනු කොට වදාරණ ලදී. මේ නිකෙලෙස් ජීවිතය නමින් වදාළ දෙසුම මහා සාගරයක් සේ පරම ගම්භීර ය.”

සල්ලේඛසුත්තං නිට්ඨිතං. 

නිකෙලෙස් ජීවිතයක් ගැන වදාළ දෙසුම නිමා විය.

සාදු! සාදු!! සාදු!!!

1  |  2